ABD: NFP ayrıntılarından edinilecek tapering fikirleri

EKONOMİ │ A^- | A⁺   02.09.2021 15.15

Eylül FOMC için büyük ihtimalle gelecek olan tapering açıklamasına doğru ilerlerken, ya resmi daha da netleştirecek ya da biraz flu hale getirecek olan Ağustos NFP, yarın ücretler ve işsizlik verileriyle beraber ve tabii tüm irili ufaklı kriterler eşiğinde izlenecek. Beklentiler; manşet istihdam verisi için 725K, özel sektör için 610K, işsizlik oranı için %5,2 ve ücretler için aylık/yıllık %0,3 ve %4 şeklinde. Flaş PMI ve ISM ayrıntılarında istihdam artışının yavaşladığına dair emarelerden sonra; NFP tarafında güçlü bir okuma tapering konusunu alevlendirecekken, zayıf veriler ise ABD'de büyümenin yavaşlayacağına dair korkuları yeniden körükleyebilir.

Fed'in belirttiği gibi, varlık alımlarının azaltılması yıl sonundan önce kartlarda olabilir, bu nedenle her bir işgücü piyasası verisi, Fed'in daralma konusunda ne kadar agresif olabileceğine dair ipuçları için incelenecektir. Politika açısından hızlı geçişten imtina edecek bir Fed olacaktır, haliyle aslında istihdamın sadece manşet bazda bileşenleri değil, mesela manşet verilerden daha kötü olan göstergelerinin doğrultusu da önemli. ADP zayıf geldi ve NFP ile ilişkisi güvenilecek seviyede değil.. Bu nedenle önem atfetmek doğru değil ancak, ISM içindeki ayrıntılarda sanayinin karşılaştığı zorlukların istihdamı yavaşlattığı görülmüştü. Delta varyantından daha fazla endişe duyulursa, biraz daha yavaşlama olabilir. Batı ve Doğu ekonomileri olaya farklı yaklaşıyor. Asya/Pasifik ekonomileri kısıtlamayı, Atlantik’in iki yakası ise aşıyı öne çıkarıyor. Dolayısıyla, Batı ekonomileri için hala kapanma en son çare konumunda. İşgücü piyasası biraz da realiteden çok beklentiyle şekilleniyor, işten çıkarma bağlamında olmasa bile yeni iş ekleme konusunda.

Bir başka frekanslı gösterge, işsizlik başvurularında trend arzu edilen düzeyde ve salgın başladığından beri en düşük başvuru sayılarını izliyoruz. Tam genele yansıyan bir durum yok yani. İşletmeler açısından da ekonomide yavaşlama endişelerinin hissedilme katsayısı değişik olacaktır. Mesela, ABD’nin kırsal eyaletlerinde işgücü eğilimleri bundan daha hızlı etkilenecektir. Buradaki istihdam hem daha düşük nitelikli, hem de daha düşük ücretli. Hizmet ve imalat arasında da mesela bu şekilde bir ayrışım var. İmalat içerisinde mesela yüksek mühendislik vs gibi iş pozisyonları var. Birinin niceliği, diğerinin niteliği daha yüksek yani… Genel istihdam açısından dolayısıyla, bu aşamada eğilimin “azalan artan” şeklinde gitmesi ekonomik dinamiklerin sürdürülebildiğini gösterecektir. Düzelme konusunda nasıl daha çok kanıta ihtiyaç varsa, tapering olgusunun şu aşamasında bozulma konusunda da daha fazla ve belirgin kanıtlara ihtiyaç olacaktır. Eğer piyasanın kuvvetli olarak yorumlayacağı bir okuma alacaksak, 22 Eylül’de Fed’den tapering açıklamasının gelmesi kaçınılmaz olacaktır.

Kaynak Enver Erkan -Tera Yatırım
Hibya Haber Ajansı